Een belangrijk onderdeel binnen Wijken Gezonder zijn de wijksamenwerkingsverbanden (WSV’s). Binnen deze netwerken werken verschillende professionals uit zorg en welzijn samen in een kernteam. Hun gezamenlijke doel: de gezondheid van de inwoners in de wijk verbeteren. Daarbij verschuift de focus steeds meer van ziekte en zorg naar preventie en het versterken van de gemeenschap. Vandaag duiken we in het perspectief van de apotheker binnen deze wijksamenwerking.
Apothekers en apothekersassistenten hebben dagelijks contact met veel verschillende inwoners. Zij signaleren gezondheidsrisico’s vroegtijdig en kunnen op een laagdrempelige manier het gesprek openen over leefstijl en welzijn. Door nauw samen te werken met andere professionals in de wijk, ontstaat een netwerk dat nóg beter kan inspelen op wat inwoners echt nodig hebben.
Apothekers zetten in op leefstijl
De Apothekers Coöperatie Haaglanden (ACH) heeft in samenwerking met Reos en Care For Cure het afgelopen jaar volop ingezet op leefstijl. Om leefstijl een vast thema te maken binnen de apotheek, wordt gewerkt aan drie belangrijke pijlers:
- Het aanbieden van het programma Very Brief Advice (VBA)
- Het opleiden van leefstijlapothekers
- Het regionale netwerk van Haagse leefstijlapothekers versterken
Het gesprek verbreden met Very Brief Advice (VBA)
Voor veel inwoners is de apotheek nog niet vanzelfsprekend de plek voor een gesprek over leefstijl en sociaal welbevinden. Toch zien apothekers dagelijks mensen die baat kunnen hebben bij ondersteuning op thema’s als bewegen, slapen, voeding, eenzaamheid en geldzorgen. Juist daarom werd het afgelopen jaar stevig ingezet op de implementatie van het programma Very Brief Advice (VBA).
Maar liefst 33 apotheekteams in Haaglanden gingen aan de slag met deze methodiek. Dankzij een implementatievoucher van de Coalitie Leefstijl in de Zorg konden zij leren hoe zij op een laagdrempelige manier het gesprek kunnen verbreden van medicatie naar gezondheid.
In de databank van de Coalitie Leefstijl in de Zorg is het VBA in de apotheek als best practice gepubliceerd!
Het VBA helpt apothekers en apothekersassistenten om korte, effectieve leefstijlgesprekken te voeren en inwoners waar nodig door te verwijzen naar passend aanbod in de wijk. Denk aan beweegcoaches, slaapoefentherapeuten, welzijnsorganisaties of preventieprogramma’s.
![[SJ1.1]Het VBA helpt apothekers en apothekersassistenten om korte, effectieve leefstijlgesprekken te voeren en inwoners waar nodig door te verwijzen naar passend aanbod in de wijk.](https://www.wijkengezonder.nl/wp-content/uploads/2026/07/Winnaars-VBA-e1783939475165-219x300.jpg)
De winnaar van het leukste bruggetje voor het Very Brief Advice.
Netwerken in een carrousel
De afsluitende dag van de eerste leergang van het VBA bracht zo’n 100 apothekers en assistenten samen. In een carrouselopzet maakten zij kennis met verschillende samenwerkingspartners uit de wijk en verkenden zij hoe zij elkaar kunnen versterken. Aanwezig waren: preventiemedewerkers vanuit Indigo, Helpdesk Geldzaken, welzijnswerk vanuit Incluzio, De Verbinders uit Moerwijk, professionals vanuit het Groepsconsult, slaapoefentherapeuten en beweegcoaches.
De komende tijd zal het VBA verder vorm krijgen in de regio. In het najaar start er een tweede groep apotheekteams. Daarnaast blijft de ACH in samenwerking met Wijken Gezonder de apotheekteams én de samenwerkingspartners ondersteunen om het VBA een vaste plek binnen de wijksamenwerking te geven.
Een nieuwe generatie leefstijlapothekers
Naast het VBA-programma werd de opleiding tot leefstijlapotheker aangeboden. Ongeveer 12 apothekers volgden deze zesdaagse opleiding, waarin zij leerden over de relatie tussen leefstijl en medicatie en hoe leefstijl een vaste plek kan krijgen binnen de apotheek. Daarmee is het aantal leefstijlapothekers binnen de ACH verdubbeld naar 24.
Tijdens de slotdag lieten verschillende regionale organisaties zien hoe hun initiatieven aansluiten op het werk van de leefstijlapotheker:
De GGD lichtte de basisfunctionaliteiten (voorheen ketenaanpakken) toe waarin zorg en het sociaal domein samenwerken. Apothekers onderzochten hoe zij kunnen aansluiten bij thema’s als valpreventie en sociaal verwijzen. Zo kunnen apothekers patiënten met een verhoogd valrisico vroegtijdig herkennen en direct doorverwijzen.
Wijken Gezonder: Sven Zeilstra (manager van het Regionaal Eerstelijnssamenwerkingsverband) deelde wat het netwerk oplevert voor professionals en inwoners, en welke sleutelrol de leefstijlapotheker hierin speelt.
De Nationale Wandeluitdaging: Deze presentatie maakte meteen concreet hoe je de VBA-methode toepast. Apothekers kunnen inwoners die meer moeten bewegen direct wijzen op de ruim 65 wandelgroepen die Den Haag rijk is.
Borgen binnen de werkgroep Haagse leefstijlapothekers
Een duurzame beweging ontstaat niet met één cursus of opleiding. Daarom vormt de werkgroep ‘Haagse leefstijlapothekers’ de derde pijler van de aanpak. Ongeveer drie keer per jaar komen leefstijlapothekers uit de regio bijeen om ervaringen uit te wisselen, successen te delen en van elkaar te leren. Tijdens deze bijeenkomsten bespreken zij praktijkvoorbeelden, innovatieve projecten en nieuwe ontwikkelingen op het gebied van leefstijl en preventie.
De werkgroep biedt een waardevol netwerk waarin apothekers elkaar inspireren en ondersteunen. Wat werkt in de ene wijk, kan immers ook kansen bieden in een andere. Door kennis te delen ontstaat er steeds meer gezamenlijke expertise en wordt leefstijl stap voor stap een vanzelfsprekend onderdeel van de apotheek.
Ook meedoen?
De beweging is ingezet en krijgt in Haaglanden steeds meer vorm. De apothekers laten hiermee zien dat hun rol veel verder reikt dan medicatie alleen. Wil je meer informatie over dit project, of wil je met jouw apotheek of organisatie aansluiten? Neem dan contact op met Nienke Oosterhof (één van de initiatiefnemers van deze beweging) via nienkeoosterhof@gmail.com.